اتحاد ملی، انسجام اسلامی

modir

سلام دوستان
سال 86 توسط رهبر معظم انقلاب به نام اتحاد وانسجام نام گذاری شد.
مناسب است نطرات شهید مطهری(ره) را در این خصوص مرور کنیم:
« بدون شك نياز مسلمين به اتحاد و اتفاق از مبرم ترين‏ نيازها است و درد اساسي جهان اسلام همين كينه‏هاي كهنه ميان مردم مسلمان‏ است. دشمن هم همواره از همين ها استفاده مي‏كند...» امامت و رهبری ص16

shabib

من نیز امید وارم در سایه عنایات آقا امام زمان (عج) بتوانم با افکار شهید مطهری(ره) بیشتر از پیش آشنا شده و در ایجاد این اتحاد و انسجام به سهم خود موثر باشم.

emameasr

به نظر من هم نامگذاري مناسبي بود و بهتر است ما اعضاي سايت در راستاي تحقق اين نام تلاش كنيم.

modir

مسئله اتحاد اسلام به تعبير خود او يكي از هدفهاي سيد جمال اتحاد اسلام (بود) یعني مي‏خواست با اين تفرقه هايي كه استبدادها در طول‏ حدود چهارده قرن و استعمار در طول سه چهار قرن اخير به وجود آورده است ، چه تفرقه هاي به صورت مذهبي و چه تفرقه هاي به صورت ملي و چه به‏ صورتهاي ديگر مبارزه كند و معتقد بود كه يك روح واحد بر تمام ملل اسلامي حاكم است و نيازمند بيداري است.
ممكن است بپرسيد آيا در نهضت فعلي هدفهاي روحانيت همان هدفهاي سيد جمال است ؟ جواب اين است : آري و نه.
آري يعني تمام هدفهاي سيد جمال در هدفهاي اين نهضت مندرج است مي‏بينيم رهبران نهضت همه اينها را طرح كرده‏ اند و در مردم ما هم آگاهي نسبت به همه اينها پيدا شده است امروز در مردم ما آگاهي ضد استبداد ، ضد استعمار ، ضد خرافه ، طرفداري از اتحاد و وحدت اسلام ، طرفداري از همبستگي دين و سياست ، طرفداري از علم و مدرسه‏ و فرهنگ ، همه اينها هست.
اما نه ، يعني هدفهاي اين نهضت محدود به‏ هدفهاي سيد جمال نيست هدفهاي سيد جمال به عنوان يك مصلح بزرگ اسلامي يك جز و يك قسمت از هدفهاي نهضت اسلامي بزرگ ماست...
پیرامون جمهوری اسلامی ص 74

modir

شهید مطهری(ره):
طرفداري از تز " اتحاد اسلامي " ايجاب نمي‏كند كه در گفتن‏ حقايق كوتاهي شود . آنچه نبايد صورت گيرد كارهائي است كه احساسات و تعصبات و كينه‏ها ي مخالف را بر مي‏انگيزد اما بحث علمي سر و كارش با عقل و منطق است نه عواطف و احساسات .
امامت و رهبری ص 18

modir

يكي از علائم حيات يك جامعه اين است كه همبستگي ميان افرادش بيشتر است
خاصيت مردگي ، متلاشي شدن و متفرق شدن و جدا شدن اعضا از يكديگر است،
خاصيت زندگي يك اجتماع به همبستگي و پيوستگي بيشتر اعضاء و جوارح آن اجتماع است
آيا جامعه اسلامي امروز يك جامعه زنده است يا يك‏ جامعه مرده ؟ به اين دليل كه مسلمين بيشتر به جان يكديگر مي‏افتند و بيشتر مساعيشان صرف جنگ و دعوا با خودشان و اختلاف داخلي خودشان مي‏شود ، و در نتيجه دشمن زيرك استفاده‏ مي‏كند ، آنها مرده هستند .
نبرد حق و باطل(احیای تفکر اسلامی) ص 81

110

« اتحاد اسلامي » يك نياز حياتي و محوري و بنيادي است كه در هيچ محدوده تاريخي و جغرافيايي نمي گنجد و هميشه و همه جا و در ميان همه ملل مسلمان از هر سرزمين و كشور و با هر زبان و نژاد و مليت ضرورت مي يابد و تمام افكار و انديشه ها و انرژي و توانمندي ها را به فراخواني مي گذارد و به تحرك و تلاش ترغيب مي نمايد تا جهان اسلام از افتراق رها شود و به اتحاد برسد.
راه رسيدن به اتحاد اسلامي صاف و هموار نيست كه پر سنگلاخ است و داراي فراز و نشيب هاي فراوان و حركت و تلاش براي تحقق جبهه متحد و مقتدر اسلامي در جهان سهل نيست كه سخت است و طاقت و توان بالا مي طلبد و كوشايي مستمر و مقاومت پايدار.
ناهمواري ها و فراز و نشيب ها و رنج هاي نهفته در مسير نيل به وحدت و همبستگي در جهان اسلام همان موانع ايجاد شده به صورت شبهه آفريني ها و فضاسازي هاي مسموم و تحركات خلاف شرع و عقل است كه بايد با هوشياري و تدبير با آنها مقابله شود تا بتوان از اين گردنه هاي سخت عبور نمود و با طي مراحل مختلف و پشت سر گذاشتن همه فراز و فرودها به مقصد وحدت رسيد.
هموارسازي راه اتحاد اسلامي و تسهيل و سرعت بخشي به حركت پويا و بالنده براي نيل به وحدت و همبستگي با ايجاد تقريب بين مذاهب اسلامي و رفع تشتت و اختلاف در نخستين مرحله با تلاش هاي علمي و آگاهي بخش و بينش زا تحقق مي يابد و از همين جا نقش حساس و جهاد فكري انديشمندان بزرگ اسلام براي نيل به اين هدف مقدس نمايان مي گردد.
متفكر شهيد آيت الله مرتضي مطهري يكي از شخصيت هاي علمي بزرگ با انديشه هاي جامع و داراي قدرت و توان بالاي تحقيق و پژوهش و كنكاش و نقد و بررسي و تحليل مي باشد. وقتي اين مشخصه ها را در كنار روش هاي دقيق و موشكافي هاي عميق و نكته سنجي هاي زيبا و راهگشاي او قرار مي دهيم آثار تراوش شده از ذهن و فكر ژرف نگر و نقاد او را بسيار ارزشمند و تحول زا و رهنمون به سوي بالاترين مراتب رشد و معرفت و شناخت در موضوعات گوناگون مي يابيم .
« اتحاد اسلامي » يكي از مصاديق و جلوه هاي نقش آفريني انديشه هاي غني و همه سونگر اين متفكر بزرگ و توانا محسوب مي شود.
متفكر شهيد استاد مرتضي مطهري براي نماياندن جايگاه و اهميت و نقش وحدت و همبستگي به سرچشمه اصلي اين قانون و اصل بزرگ يعني قرآن كريم ـ كه وحي الهي و كلام مقدس و مطهر حضرت پروردگار مي باشد ـ مراجعه مي كند و نكته ها و پيام هاي ويژه اي را از آنها درمي يابد و به جامعه منتقل مي سازد.
استاد مطهري پس از اشاره به آيه شريفه اي كه مي فرمايد : « شما مسلمانان بايد به حبل و ريسمان مستحكم الهي چنگ زنيد و راه تفرقه و تشتت نپوئيد » (1 ) به آيه ديگري اشاره مي كند كه مي فرمايد : « شما مسلمين همانند پيروان ساير اديان نباشيد كه پس از نزول آيات روشن الهي براي آنها فرقه فرقه شدند و اختلاف پيدا كردند كه براي چنين كساني عذاب عظيم مهيا مي باشد . » (2 )
استاد مطهري سپس به آيه اي كه بين اين دو آيه قرار گرفته (يعني آيه 104 از سوره آل عمران كه بين آيه 103 و 105 از اين سوره قرار دارد) اشاره مي نمايد كه مي فرمايد : « بايد همواره جماعتي از شما مسلمانان دعوت به خير و صلاح و نيكي كنند و امر به معروف و نهي از منكر نمايند و همانا آنان رستگاران هستند . » (3 )
استاد سپس به اين نتيجه گيري مي رسد : « آيه اي كه در ميان اين دو آيه قرار گرفته است آيه دعوت به خير و امر به معروف و نهي از منكر است . اين براي آن است كه قرآن كريم مي خواهد بفهماند كه همواره بايد از طريق دعوت به خير و صلاح و امر به معروف و نهي از منكر اين وحدت محفوظ بماند. اگر اين استوانه اسلامي يعني اصل دعوت و ارشاد و امر به معروف و نهي از منكر بخوابد وحدت اسلامي و اتحاد مسلمانان نيز از ميان مي رود . » (4 )
متفكر شهيد استاد مرتضي مطهري پس از اشاره به نكته مزبور به گستردگي موضوع در اصل و قانون بزرگ امر به معروف و نهي از منكر تصريح مي نمايد و يكي از گرفتاري ها و آسيب و زيان هايي كه مسلمانان جهان را به مشكل و رنج انداخته و از آثار ارزشمند امر به معروف و نهي از منكر محروم ساخته برداشت هاي ضيق و تنگ از اين قانون الهي و محدود كردن آن به موضوعات ساده عبادي و اخلاقي است و حال آن كه امر به معروف و نهي از منكر از جامعيت موضوع برخوردار مي باشد و يكي از بزرگترين آنها دعوت به وحدت و همبستگي و نهي از تفرقه و تشتت با شيوه هاي دقيق و مفيد و موثر علمي و عملي در ابعاد گوناگون مي باشد.
استاد مطهري درباره اين تنگ نظري و غفلت اينگونه اظهارنظر مي كند :
« ما مسلمانان دعوت و ارشاد و امر به معروف و نهي از منكر داريم ولي چون هدف هاي اسلامي را نمي شناسيم مخصوصا از هدف هاي بزرگ و اساسي و اصولي اسلام بي خبريم از اسلام فقط با يك سلسله دستورهاي ظاهري كه مربوط به قشر اسلام است نه لب و مغز آن آشنايي داريم هر وقت به فكر دعوت و ارشاد مي افتيم از حدود مسائل ساده اخلاقي و عبادي تجاوز نمي كنيم و حال آن كه يكي از هدف هاي بزرگ اسلام بلكه بزرگترين هدف اسلام در امور عملي وحدت و اتفاق مسلمانان است . اولين وظيفه داعيان و ارشادكنندگان و آمران به معروف و ناهيان از منكر اين است كه در طريق وحدت مسلمانان بكوشند در طريق همان چيزي بكوشند كه مورد نزول اين آيه كريمه است . » (5 )
مقصود اصلي استاد مطهري اين است كه نبايد امر به معروف و نهي از منكر را از عمق و محتواي غني تهي سازيم و جامعيت و گستردگي موضوعات آن را به فراموشي سپاريم و آن را به توصيه و دعوت به ذكر و دعا ومناجات و نيكوكاري هاي متداول و امثال اين امور محدود كنيم بلكه در كنار اين امور ـ كه در جاي خود ارزشمند و حائز اهميت است و بخشي از تعاليم اسلام محسوب مي شود ـ به وحدت و همبستگي و عزتمندي و اقتدار مسلمانان دعوت كنيم و از تنازع و تعارض و كينه و دشمني و اختلاف كه اصل دين را در معرض اضمحلال و نابودي قرار مي دهد و زمينه ساز سيطره دشمنان اسلام بر مسلمانان جهان مي شود نهي نمائيم .
بسيار شگفت انگيز است كه برخي از افراد و گروه ها از هر دو مذهب شيعه و سني نه تنها با محدود كردن قانون بزرگ امر به معروف ونهي از منكر به امور فردي و عبادي و اخلاقي معمول ومتداول و نفهميدن فلسفه و عمق و ژرفا و گستردگي موضوعات آن و در نتيجه نپرداختن به دعوت و توصيه به تقريب مذاهب و وحدت مسلمانان معتقد به لزوم تضاد و اختلاف بين مذاهب و افتراق و فاصله و جدايي مسلمانان از يكديگر مي باشند!
اين افراد و گروهها از هر دو مذهب در حلقه هاي جهل و جمود وتصلب و تعصب ورزي هاي كور و فاقد پشتوانه هاي مشروع و معقول اسير مي باشند و به همين دليل گرايش هاي وحدت آفرين و نافي تفرقه و تشتت را زيانمند مي دانند و خطري جدي براي رونق بازار زهدفروشي و قشري گرايي و مقدس مآبي خود محسوب مي دارند!
در گوشه و كنار محافلي كه براي تمهيد زمينه هاي مساعد به منظور تحقق اتحاد اسلامي در بين مسلمانان جهان تشكيل مي گردد همواره زمزمه هايي از افراد و گروههاي مزبور در مخالفت با اين تلاشهاي الهي و خداپسندانه به گوش مي رسد و تاجايي اين حركت هاي قشري و آلوده به تحجر و جمود شدت مي گيرد كه فعاليت هاي علمي و عملي عالمان انديشمند از هردو مذهب براي تشكيل جبهه متحد و مقتدر اسلامي به سخره گرفته مي شود و نسبت هاي ناروا و تهمت هاي بزرگ به سوي آنان سرازير مي گردد.
متفكر شهيد استاد مرتضي مطهري به دو آيه شريفه ديگر از قرآن كريم استناد مي جويد تا ثابت كند كه « اسلام به اتفاق و اتحاد مسلمين فوق العاده عنايت دارد و وحدت اسلامي يكي از هدف هاي بزرگ اسلام به شمار مي رود و بر مسلمانان مخصوصا داعيان خير و ارشاد كنندگان خلق و آمران به معروف و ناهيان از منكر است كه در طريق تحقق يافتن اين هدف بزرگ اسلامي كوشش كنند . » (6 )
استاد پس از استناد به آيه اي كه مي فرمايد : « دين حق را به پا داريد و در آن پراكنده نشويد كه آنچه تو اي پيامبر به آن دعوت مي كني بر مشركين گران و دشوار است » (7 ) مي نويسد : « اين آيه كريمه مي خواهد بفهماند چون مخالفان اسلام با هدف هاي اسلامي مخالفند آرزومند تفرق و پراكندگي آنها مي باشند و از وحدت مسلمانان مي ترسند آنها هستند كه آتش هاي تفرقه و اختلاف را دامن مي زنند و موانع براي وحدت مسلمين ايجاد مي كنند . » (8 )
اين ديدگاه به توطئه هاي استعماري در طول تاريخ و به ويژه در تاريخ معاصر اشاره دارد كه چگونه همه انديشه ها و انرژي و توان و امكانات فرهنگي و تبليغي و سياسي و نظامي دشمنان اسلام درتمام اعصار براي به تفرقه و منازعه كشاندن مسلمانان و جلوگيري از تشكيل جبهه واحد و مقتدر و متحد اسلامي به كار گرفته شده و مي شود و متاسفانه جهان اسلام از درك اين واقعيت تلخ و تلاش براي جلوگيري از ترفندها و حيله ها و توطئه هاي استكباري عليه وحدت و همبستگي و صلابت و قدرت ملل مسلمان غفلت مي ورزند و شگفتا اين قصور و تسامح و غفلت و بي خبري تا آنجا شدت يافته است كه قدرت هاي استعماري به سهولت عوامل خود را در لباس ها و روش هاي گوناگون در محافل آنان نفوذ مي دهند و اين دشمنان دوست نما با تحريك احساسات اين و آن و القائات خاص و مورد نظر سران كشورهاي استعماري همچون آمريكا و انگليس و اسرائيل به تيره ساختن آب هاي زلال وحدت و صيد ماهي هاي مراد توفيق حاصل مي كنند!
استاد مطهري با استناد به اين آيه شريفه كه مي فرمايد : « هرگز راه اختلاف و تنازع نپوئيد كه در اثر تفرقه ترسناك و ضعيف شده و قدرت و عظمت شما نابود خواهد شد » (9 ) درباره تنازع و انواع آن و خطر بزرگي كه از ناحيه نزاع هاي ريشه دوانده در مسائل اعتقادي جهان اسلام را تهديد مي كند اينگونه توضيح مي دهد :
« نزاع ها بر دو قسم است : بعضي از نزاع ها مربوط به تضاد منافع آني افراد است اما بعضي از نزاع ها ريشه عقيده اي دارند اين هاست كه فوق العاده خطرناك است اين هاست كه از نسلي به نسل ديگر منتقل مي شود و بحث ها و جدل ها و كتاب ها و نوشته ها به وجود مي آورد و قرن ها ادامه پيدا مي كند و هر چه زمان مي گذرد بر موجبات آن افزوده مي شود و شكاف عميق تر مي گردد . » (10 )
براي جلوگيري از فاجعه بزرگ تنازع مسلمين بايد از هشدار آيه شريفه اي كه اختلاف و منازعه را موجب از دست رفتن قدرت و شوكت و مهابت مسلمانان مي داند به « بيداري » رسيد و از نزاع هاي ريشه گرفته از مسائل اعتقادي پرهيز و اجتناب نمود و در شرايطي كه همه جهان كفر و شرك و نفاق در برابر دين مبين اسلام و هويت و موجوديت ملل مسلمان صف آرايي كرده و با بهره برداري از همه ابزار و امكانات رسانه اي و فرهنگي و تبليغي و استفاده هاي مكرر از سازمان ها و مجامعي كه بايد حافظ منافع ملت ها در برابر قدرت هاي سيطره جو و استعماري باشند در صدد ايجاد تفرقه و تشتت و تنازع و ستيزه بين مسلمانان جهان هستند به وحدت و همبستگي انديشيد و افكار و قلوب خويش را به هم نزديك ساخت و همه راه هاي منتهي به اتحاد و اقتدار جهان اسلام را طي نمود.
امروز هر تحرك تفرقه انگيز و وحدت ستيز براي جهان اسلام زهر مهلك است و با ضربه پذير شدن و انزواي دين و متلاشي شدن جبهه توحيد و از دست رفتن موجوديت سرزمين هاي اسلامي و اسارت و قتل و كشتارهاي وحشتناك مسلمين همراه مي باشد.
در چنين شرايط سخت و نفس گير كيست كه با دست خويش تيشه بر ريشه خويش زند و هستي خود را در معرض تهاجم و تعرض و تعدي دشمنان كينه توز قرار دهد و به سوي گورستان فنا و نابودي شتاب گيرد !
ـــــــــــــــــــــــــ
پاورقي :
1 ـ قرآن كريم سوره آل عمران آيه 103
2 ـ سوره آل عمران آيه 105
3 ـ سوره آل عمران آيه 104
4 ـ يادداشت هاي استاد مطهري انتشارات صدرا ج 2 ص 207
5 ـ همان منبع
6 ـ همان منبع ص 208
7 ـ سوره شورا آيه 13
8 ـ يادداشت هاي استاد مطهري ج 2 ص 208
9 ـ سوره انفال آيه 46
10 ـ يادداشت هاي استاد مطهري ج 2 ص 209
هموارسازي راه اتحاد اسلامي و تسهيل و سرعت بخشي به حركت پويا و بالنده براي نيل به وحدت و همبستگي با ايجاد تقريب بين مذاهب اسلامي و رفع تشتت و اختلاف در نخستين مرحله با تلاش هاي علمي و آگاهي بخش و بينش زا تحقق مي يابد و از همين جا نقش حساس و جهاد فكري انديشمندان بزرگ اسلام براي نيل به اين هدف مقدس نمايان مي گردد
متفكر شهيد استاد مرتضي مطهري يكي از شخصيت هاي علمي بزرگ با انديشه هاي جامع و داراي قدرت و توان بالاي تحقيق و پژوهش و كنكاش و نقد و بررسي و تحليل مي باشد. وقتي اين مشخصه ها را در كنار روش هاي دقيق و موشكافي هاي عميق و نكته سنجي هاي زيبا و راهگشاي او قرار مي دهيم آثار تراوش شده از ذهن و فكر ژرف نگر و نقاد او را بسيار ارزشمند و تحول زا و رهنمون به سوي بالاترين مراتب رشد و معرفت و شناخت در موضوعات گوناگون مي يابيم
استعمارگران در طول تاريخ به ويژه در تاريخ معاصر همه انديشه ها و انرژي و توان و امكانات فرهنگي و تبليغي و سياسي و نظامي خود را براي به تفرقه و منازعه كشاندن مسلمانان و جلوگيري از تشكيل جبهه واحد و مقتدر و متحد اسلامي به كار گرفته و مي گيرند و متاسفانه جهان اسلام از درك اين واقعيت تلخ و جلوگيري از حيله ها و توطئه هاي استكباري عليه وحدت و قدرت ملل مسلمان غفلت مي ورزد
امروز هر تحرك تفرقه انگيز و وحدت ستيز براي جهان اسلام زهر مهلك است و با ضربه پذير شدن و انزواي دين و متلاشي شدن جبهه توحيد و از دست رفتن موجوديت سرزمين هاي اسلامي و اسارت و قتل و كشتارهاي وحشتناك همراه مي باشد. در چنين شرايط سخت و نفس گير كيست كه با دست خويش تيشه بر ريشه خويش زند و هستي خود را در معرض تهاجم و تعرض دشمنان كينه توز قرار دهد و به سوي گورستان فنا و نابودي شتاب گيرد !

parsaaa · 9 خرداد ماه ، 1386 تعداد ارسالها: -6

اين حديث را كه از رسول اكرم است ، از كافي نقل مي كنم:
سه چيز است كه هرگز دل مؤمن نسبت به آنها جز اخلاص ، چيز ديگري نمي ورزد (يعني در آن سه چيز محال است خيانت كند) : يكي اخلاص عمل براي خدا. (يك مؤمن در عملش ريا نمي ورزد.) ديگر ، خيرخواهي براي پيشوايان واقعي مسلمين (يعني خيرخواهي در جهت خير مسلمين ، ارشاد و هدايت پيشوايان در جهت خير مسلمين). سوم مسئلۀ وحدت و اتفاق مسلمين (يعني نفاق نورزيدن ، شقّ عصاي مسلمين نكردن ، جماعت مسلمين را متفرق نكردن). سيري در سيرۀ نبوي ص 281