حديث معروفی هست كه ما در "داستان راستان" نقل كردهايم كه شخصی
میآيد خدمت حضرت رسول و عرض میكند : يا رسولالله ! مرا موعظه بفرمائيد
. حضرت به او فرمود : آيا اگر بگويم به كار میبندی ؟ گفت : بلی . باز
حضرت تكرار كرد : آيا اگر بگويم به راستی به كار میبندی ؟ گفت : بلی .
يك دفعه ديگر هم حضرت اين جمله را تكرار فرمود . اين سه بار تكرار كردن
برای اين بود كه حضرت میخواست كاملا او را برای آن حرفی كه میخواهد
بگويد آماده كند . همينكه سه بار از او اقرار گرفتند و آمادهاش كردند
فرمودند : « اذا هممت بامر فتدبر عاقبته » ( 2 ) "هر كاری را كه به آن
تصميم میگيری ، آن آخرهايش را نگاه كن" . و همين است كه در ادبيات اسلامی تحت عنوان "آخر بينی" آمده است ، مخصوصا در "مثنوی" در اين زمينه زياد بحث شده است . اين هوی پر حرص و حالی بین بود
عقل را انديشه يوم الدين بود
هركه آخر بين بود او مؤمن است
هركه آخور بين بود او بيدن است
_____________________________________
. 1 سوره بقره ، آيه 163 و . 164
. 2 بحارالانوار . 130 / 77
